Czym różni się program PPK od OFE?

PPK a OFE

Pracownicze Plany Kapitałowe to program bazujący na innych założeniach niż OFE. Proponowana przez rząd wpłata pracownika jest stosunkowo niska, pieniądze z definicji prywatne, państwo dopłaca do systemu, a zgromadzony kapitał można wypłacić wcześniej bez płacenia podatku pod warunkiem przeznaczenia go na cele zdrowotne lub mieszkaniowe.

Rząd, proponując nowy system długofalowego oszczędzania, musi mierzyć się nie tylko z niską skłonnością Polaków do tego typu działań, ale i z problemem utraty ich dotychczasowego zaufania. Chodzi o budowany przez państwo system emerytalny, którego jednym z filarów były Otwarte Fundusze Emerytalne, czyli OFE. Kilka lat temu orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego zgromadzone tam pieniądze, które powszechnie uchodziły za prywatne oszczędności ludzi, zostały uznane za część finansów publicznych.

Jednak różnic pomiędzy OFE a PPK jest wiele. Podstawową jest ta, że Pracownicze Plany Kapitałowe, czyli PPK nie stanowią powszechnego systemu emerytalnego, ale go uzupełniają. Uzbierane w jego ramach środki będą dodatkiem, który będzie można wykorzystać po osiągnięciu wieku emerytalnego, który w PPK ustalono na lat 60 dla obydwu płci.

W przeciwieństwie do tego jak miało to miejsce w przypadku OFE, wszystkie oszczędności uzbierane przez pracowników w ramach PPK będą stanowiły ich prywatną własność. Ustawa gwarantuje prywatny charakter zgromadzonych środków na takim samym poziomie jak tych trzymanych na kontach bankowych czy rachunkach IKE lub IKZE.

Istotną różnicą między tymi dwoma systemami jest również to, że w PPK pracownik może sam decydować jaki procent wynagrodzenia chce co miesiąc odprowadzać jako wpłatę do PPK. Ustawa określa, że może to być między 2, a 4 proc. wynagrodzenia, a nawet mniej (jednak nie mniej niż 0,5 proc.) jeśli pensja uczestnika PPK w danym miesiącu nie przekracza kwoty odpowiadającej 1,2-krotności minimalnego wynagrodzenia czyli obecnie ok. 2700 zł brutto. - To wybór dla ludzi mniej zarabiających, żeby nie wykluczyć ich z programu – podkreśla Paweł Borys, prezes Polskiego Funduszu Rozwoju.

Ponadto, inaczej niż w OFE, i z korzyścią dla wszystkich uczestników systemu, zasilenia do w PPK pochodzą z trzech źródeł. PPK finansuje nie tylko sam pracownik, lecz składają się również pracodawca i państwo. Pracodawca jest zobowiązany do wnoszenia wpłat podstawowych w wysokości 1,5 proc. (może je podnieść do 4 proc.) wynagrodzenia, a państwo (ze środków Funduszu Pracy) oferuje powitalny jednorazowy bonus – wpłatę powitalną w wysokości 250 zł oraz coroczną dopłatę w wysokości 240 zł.

Warto podkreślić, że PPK, w porównaniu z OFE, dostarcza bardziej elastycznych rozwiązań w obszarze dysponowania przez uczestnika PPK zgromadzonymi przez niego środkami jeszcze w okresie aktywności zawodowej. Uczestnik (w wieku do 45 lat) może bowiem wypłacić nawet 100 proc. zgromadzonych pieniędzy z przeznaczeniem na pokrycie wkładu własnego w związku z zaciągnięciem kredytu na zakup mieszkania lub budowę domu. Tę kwotę powinien zwrócić na własny rachunek w PPK w terminie od 5 do 15 lat. Natomiast już bez ograniczeń wiekowych uczestnik PPK może podjąć też do 25 proc. w przypadku swojego ciężkiego zachorowania lub członka jego rodziny.

Ważną różnicą między PPK i OFE jest ta, że ten pierwszy jest programem całkowicie dobrowolnym. Uczestnik może z niego wystąpić w dowolnym momencie kariery zawodowej. Aby uniknąć konieczności uiszczenia danin publicznych, lepiej jest to jednak zrobić po osiągnięciu 60 roku życia. Wówczas będzie można jednorazowo wypłacić 25 proc. zgromadzonego kapitału bez konieczności płacenia podatku od zysków kapitałowych (tzw. podatku Belki). Pozostałe 75 proc. - również bez podatku – będzie można wypłacać w formie co najmniej 120 miesięcznych rat przez 10 lat lub dłużej. Cały system skonstruowany jest bowiem tak, by zachęcić Polaków do długofalowego oszczędzania.

Co więcej, PPK to system, który ma być bardziej przejrzysty i przyjazny dla uczestników niż OFE. Pracownicy będą do niego zapisywani automatycznie, ale w każdej chwili mogą z niego zrezygnować. W przypadku rezygnacji, automatyczny ponowny zapis będzie dokonywany co cztery lata. Wszelkie formalności będą realizowane w miejscu pracy lub elektronicznie na podstawie postanowień umów pomiędzy pracownikiem, pracodawcą a instytucją finansową.

Zważywszy na niepokojące procesy demograficzne i pogłębiającą się dysproporcję między wysokością wynagrodzeń, a prognozowaną wysokością świadczeń emerytalnych z powszechnego systemu zabezpieczenia emerytalnego, niezbędnym wydaje się skłonienie Polaków do odbudowy zaufania do proponowanych przez państwo systemów dodatkowego oszczędzania na przyszłość. Analiza kluczowych założeń programu PPK udowadnia, że ten, eliminując niedogodności OFE, spełnia taką rolę i przyczyni się do zapewnienia Polakom bezpiecznej finansowo starości.

Podobne artykuły